نخبگان علم حقوق



سید مصطفی عدل (منصور السلطنه)

 تولد : ۱۲۵۸ (ش) / وفات: ۱۳۲۹ (ش)      

سید مصطفی عدل، ملقب به منصور السلطنه، سالها در وزارت عدلیه ، وزارت خارجه و دادگستری نوین، خدماتی ارزنده به کشور کرد. او از نخستین استادان مدرسهء عالی حقوق بود و در سال ۱۳۲۰ (ش) به ریاست دانشکده حقوق تهران برگزیده شد. کتاب حقوق مدنی او جزو اولین کتابهای حقوقی و مدنی چاپ شده در کشور است . سید مصطفی عدل، سالها ریاست اداره تهیه و تدوین و تنقیح قوانین دادگستری را از بدو برقراری نظام قضایی دادگستری نوین بر عهده داشت. سید مصطفی عدل ، فرزند حاج سید میرزا ابراهیم رکن العداله و نوه دختری میرزااحمد مجتهد، در سال ۱۲۵۸ (ش) در محلهء انگج شهر تبریز به دنیا آمد. پدرش در اواخر عمر رئیس دیوانخانه عدلیه خراسان بود و دایی او محسن خان مشیرالدوله نیز وزیر عدلیه ناصرالدین شاه بود. جد سید مصطفی عدل از معارف تبریز به شمار می رفت و در این شهر به حاج سید حسین شاه مشهور بود. جد مادری او حاجی میرزا احمد مجتهد ودایی اش حاجی میرزا جواد، از علما و فقهای طراز اول آذربایجان بودند و مدتها با اجرای قانون رژی مبارزه کردند . کودکی سید مصطفی در میان چنین خانواده ای گذشت. تحصیلات ابتدایی را در تبریز به پایان رساند و برای ادامه تحصیلات متوسطه به قاهره رفت و دوره مدرسه فرانسوی خور نقش را با موفقیت گذراند. در کنار تحصیل در این مدرسه ، به فراگیری زبانهای فرانسه، عربی، ایتالیایی و روسی پرداخت. سپس به فرانسه رفت و در دانشکده حقوق دانشگاه پریس مشغول به تحصیل شد. پس از بازگشت به ایران ، در سال۱۲۸۲ (ش) وارد خدمت وزارت خارجه شد و اولین ماموریت خارجی او در قاهره وتفلیس گشت. بعدها معاون دارالترجمه وزارت خارجه شد. و تا سال ۱۲۸۶ (ش) در این پست باقی ماند. در سال ۱۲۸۶ (ش) به وزارت عدلیه منتقل شد و نزدیک به بیست سال در پستهای حساس و مهم قضایی اشتغال داشت. پس از به وجود آمدن تشکیلات دادگستری نوین توسط علی اکبر داور، در سال ۱۳۰۵ (ش) با رتبه ۹ قضایی به مستشاری دیوان عالی تمیز منصوب شد و پس از تشکیل اداره تهیه و تدوین و تنفیح قوانین ، ریاست این اداره را بر عهده گرفت. در زمان تصدی سید مصطفی عدل بر اداره تهیه و تدیون و تنقیح قوانین، بسیاری از قوانین، بسیاری از قوانین مشهور کشور، مستقیما یا با مشارکت او تهیه و تدوین شد. یکی از تلاشهای علمی او، مشارکت و عضویت در کمیسیون تدوین قانون مدنی ایران بود که در آن ، تنظیم و فصل بندی قانون و برگردان و اضافاتی بر سیاق قوانین اروپا، از ابتکارات سید مصطفی بود. همچنین در تدوین و تصویب قانون جزای عمومی و قانون تجارت تلاش بسیاری کرد. او برای رفع نیاز دانشجویان ، کتابهای بسیارتالیف کرد. کتاب حقوق اساسی او در سال ۱۳۲۷ (ه.ق) در سیصد و پنجاه صفحه چاپ شد و کتاب حقوق مدنی در سالهای ۹-۱۳۰۸ (ش) منتشر گردید. کتاب حقوق تجارت بین الملل و ترجمه قانون جزای عمومی و قانون تجارت ایران به زبان فرانسه. منصور السلطنه عدل در سال ۱۳۱۴ (ش) مجددا به وزارت خارجه برگشت و به سمت وزیر مختار ایران در ژنو و نمایندگی دائمی در جامعه ملل منصوب شد. در سال ۱۳۱۶ (ش) کفیل وزارت خارجه و در سال ۱۳۱۷ (ش) وزیر مختار ایران در رم گردید و تا سال ۱۳۲۰ (ش) در آن کشور ماند. پس از بازگشت به ایران، رئیس دانشکده حقوق دانشگاه تهران و بعدها در کابینه محمدعلی فروغی به وزارت فرهنگ منصوب شد. پس از کابینه فروغی، در کابینه های دیگر به وزارت فرهنگ ، دادگستری و مقام وزیر مشاور دست یافت. در همین سالها دو بار به آمریکا سفر کرد و ریاست هیئت نمایندگی ایران در کنفرانسها سانفرانسیسکو و نیویورک را بر عهده داشت و به نمایندگی از ایران، منشور سازمان ملل را امضاء کرد. او به این دلیل که پدرش به رکن العدوله و عمویش به عدل الملک معروف بوده و خانواده مادرش از علمای دین بودند و خود نیز مدت ۲۰ سال در وزارت دادگستری تلاش کرده بود، نام خانوادگی خود را عدل نهاد و چون در اکثر امور و کارها پیروز و موفق می شد، لقب منصور السلطنه به او اعطا شد. بسیاری از نام آوران این سرزمین و حقوقدانان و قضات و وکلای برجسته ، ازتربیت یافتگان عدل بودند. نقش اساسی و مهم اودر ارتقاء دانش حقوق و آموزش عالی این رشته ، بر کسی پوشیده نیست. در اواخر عمر به مطالعه آثار ابی و نمایشنامه های راسین وکرنی علاقه نشان می داد. او هشت سال بود برای ترجمه خسرو و شیرین نظامی به صورت نمایشنامه به زبان فرانسه تلاش کرد، اما عمرش کفاف اتمام آن را نداد.
سید مصطفی عدل، در ساعت شش و پانزده دقیقه عصر روز بیست و دوم تیر ماه سال ۱۳۲۹ (ش) بر اثر بیماری سرطان جان به جان آفرین تسلیم کرد. پیکرش در آرامگاه خانوادگی عدل درجوار حرم مطهر حضرت عبدالعظیم (س) در شهر ری تهران به خاک سپرده شده است.

از جمله تالیفات ایشان که در انتشارات خرسندی به چاپ رسیده است می توان به کتاب حقوق مدنی اشاره نمود.

 


 

دکتر حسن ره پیک :

 

 

  متولد : 1342

  تحصیلات : دکترای تخصصی حقوق خصوصی از دانشگاه تربیت مدرس در سال 1374.

  شغل : استاد دانشگاه علوم قضایی

  تخصص اصلی : حقوق مدنی : حقوق قراردادها ، حقوق مسؤولیت مدنی

  تخصص فرعی : حقوق اسلامی- حقوق اساسی - حقو ق راهبردی و امنیت ملی

 

  الف )فعالیت های پژوهشی

  الف /1) کتاب ها (تألیف وترجمه)

  1- حقوق مدنی، الزامات بدون قرارداد ، چاپ اول ، بهار 73 ، پخش پیام آزادی.

  2- حقوق مدنی ،الزامات بدون قرارداد ، چاپ اول ، ویرایش دوم 1376 ، ، چاپ دوم ، ویرایش دوم 1381مؤسسه اطلاعات.

  3- نظریه جهت در اعمال حقوقی ، مطالعه تطبیقی حقوق ایران ، اسلام ، رومی ژرمنی و کامن لا، مؤسسه اطلاعات 1376.

  4- تفسیر قانون مدنی، اسناد ،آراء و اندیشه های حقوقی، سمت،چاپ اول1382 , چاپ دوم 1384(با همکاری ).

  5- تفسیر قانون مدنی، اسناد ،آراء و اندیشه های حقوقی(با اصلاحات و تجدید نظر)، سمت،چاپ سوم 1388 (با همکاری ) .

  6- حقوق مدنی، اخذ به شفعه، انتشارات خرسندی،تهران، 1385. چاپ دوم 1387.

  7- حقوق مدنی، حقوق قراردادها ، انتشارات خرسندی ،تهران،چاپ اول 1385،چاپ دوم 1387.

  8- اصول حقوق فرانسه در حقوق قراردادها (ترجمه) ، انتشارات خرسندی،تهران، 1385 .

  9- حقوق مدنی ، عقود معین 1، انتشارات خرسندی ،تهران،1387.

  10- حقوق مسؤولیت مدنی وجبران ها ،انتشارات خرسندی، تهران،1387 .

  11- حقوق مدنی ،عقود معین 2،انتشارات خرسندی ،تهران،1387.

  12- مقدمه علم حقوق ، انتشارات خرسندی ، تهران ،1388.

  13- تبیان حقوق ،پژوهش نامة قرآنی حقوق در 3 مجلد (با همکاری دکتر سید مرتضی قاسم زاده )، نشر دادگستر ، 1388 .

  14- اخلاق بندگی، انتشارات خرسندی ،تهران ،چاپ اول،1389 .

  15- حقوق مدنی ،حقوق قراردادها (باتجدید نظر)، تهران ،چاپ سوم،1389 .

  16- مقدمه علم حقوق (با تجدید نظر) ،تهران ،چاپ دهم،1389 .

 

  الف/2) مقالات (تألیف و ترجمه)

  1- شبهات مفهومی و مصداقی در عام و خاص ، دیدگاههای حقوقی ، زمستان 1375 .

  2- اجازه وارث معامله فضولی در قانون مدنی ایران ، دیدگاههای حقوقی ، بهار و تابستان 1376 .

  3- نقد نظریه نمایندگی در معامله به مال غیر درحقوق مدنی ایران ، دیدگاههای حقوقی ، بهار 13 7 7 .

  4- مبانی اختیارات رهبری در قانون اساسی جمهوری اسلامی و مقایسه آن با اختیارات رئیس جمهوری در برخی از نظام های ریاستی ، دیدگاههای حقوقی ، زمستان 1377 .

  5- جریان قاعده الشبهه فی التعزیرات و القصاص ، دیدگاههای حقوقی تابستان و پاییز 1377 .

  6- مروری دوباره بر قاعدة لاضرر و تأثیر آن بر ضرر متعهد ، دیدگاههای حقوقی ،‌بهار – تابستان1378 .

  7- عیوب اراده در حقوق فرانسه (ترجمه) دیدگاههای حقوقی ،‌ پاییز و زمستان 1380 .

  8- خسارت عدم النفع ،‌نظریات و مقررات ، دیدگاههای حقوقی ، پاییز و زمستان 1379 .

  9- اصول حقوق فرانسه در جبران عدم اجرای قرارداد (ترجمه) ،دیدگاههای حقوقی،پاییز و زمستان1378 .

  10- عیوب اراده و رضا ، اشتباه در قرارداد ، دیدگاههای حقوقی ، تابستان 1375 .

  11- واژه شناسی جهت اعمال حقوقی ، دیدگاههای حقوقی ، بهار 1375 .

  12- عیوب اراده و رضا ، اکراه در قرارداد ، دیدگاههای حقوقی ، پاییز 1375 .

  13- ارث حق شفعـه ، دیدگاههای حقوقی ، تابستان 1381 .

  14- تأثیر فقه اسلامی بر حقوق انگلیس (ترجمه) ، دیدگاههای حقوقی ، تابستان و پاییز 1382 .

  15- نقد کتاب حقوق مدنی ، الزام های خارج از قرارداد ،‌ ضمان قهری ، نامة علوم انسانی ، زمستان-بهار 81-82 .

  16- نسبت دین وجامعه ، فصلنامه مطالعات راهبردی ، بهار 1381 .

  17- حوزه های علمی مرتبط با استراتژی و امنیت ملی / فصلنامه مطالعات راهبردی ، تابستان 1381 .

  18- امنیت ملی و تحدید حقوقی آن / فصلنامه مطالعات راهبردی ، تابستان 1377 .

  19- حقوق امنیتی ، کنترل اجتماعی و رسانه ها / فصلنامه مطالعات راهبردی ، پاییز 1379 .

  20- منع سوء استفاده از حق در نظریات حقوقی و مفاهیم قرآنی ، مجلة مطالعات اسلامی دانشکده الهیات شهید مطهری ، 1383 .

  21- قاعدۀ الشبهة الدارئة فی التشریع الجنائی الاسلامی , مجله بین المللی علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس , 1384.

  22- مروری بر مستندات قانون مدنی در حقوق قراردادها, مجله مدرس, دانشگاه تربیت مدرس, 1384.

  23- عقد صلح؛تدبیر فقهی در عقود نامعین وتدوین قانونی در عقود معین، نکوداشت آیت الله قبله ای ، سمت 1387.

  24- ملاحظات حقوق امنیت ملی در رقابتهای سیاسی،فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک ،سال هفتم شماره 25-26 ، بهار و تابستان 1385.

  25- امنیت حقوقی ،به اهتمام امیرحسین علینقی،در« نگاهی به مسایل امنیتی ایران»(مجموعه گفتگوها ) ؛ ، پژوهشکده مطالعات ر ا هبردی 1380

  26- آسیب ها وتهدیدات امنیتی در تحقق اهداف چشم انداز بیست ساله ، فصلنامه مطالعات دفاعی استرتژیک ، شماره 28،زمستان 1385.

  27- درک امنیت عمومی ، فصلنامه امنیت عمومی،سال اول شماره 1، زمستان 1385.

  28- نسبت امنیت فردی و امنیت عمومی، فصلنامه امنیت عمومی،سال دوم شماره 1-2،بهار-تابستان 1386.

  29- نسبت امنیت عمومی با امنیت داخلی واجتماعی، امنیت عمومی،سال دوم شماره 4-3، پاییز - زمستان1386.

  30- مسؤولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه بر اساس قانون 1387ومقایسه آن با قانون 1347؛ فصلنامه حقوق،دانشگاه تهران، 1390 .

  31- Serious Violations of Human Rights in the Gaza (2008-9) Under International Humanitarian Law ,International Journal of Humanities, spring 2009.

  32- فرایند تصمیم گیری در بحران ونقش رسانه ها، همایش رسانه وبحران، فصلنامه پژوهش های ارتباطی، زمستان 1387 ش 56 .

  33- منابع وشیوه های تأمین امنیت در اندیشه امام خمینی،فصلنامه مطالعات راهبردی ش3،پاییز 1389.

  34- منابع وشیوه های تأمین امنیت در اندیشه امام خمینی، در«امام خمینی(ره) وبنیان های نظری امنیت در جمهوری اسلامی ایران» به اهتمام فرزاد پورسعید،پژوهشکده مطالعات راهبردی ،چاپ اول ،1390.

  35- امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران در افق چشم انداز 1404،فصلنامه نظم وامنیت انتظامی،سال سوم،ش3، پاییز89.(باهمکاری علی اکبر زمانی)

  36- راهکارهای ایفای بهینه نقش رسانه ملی در مدیریت بحران های حوادث غیر مترقبه طبیعی ، فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک،سال 11،ش44،تابستان1390(باهمکاری غلامحسین نهازی).

  37- بررسی شاخص های بعد نهادی سازمان حکومت در تامین امنیت داخلی ج.ا.ا. ، فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک،سال 12،ش45،پاییز1390(باهمکاری علی اکبر زمانی).

  38- مرجع امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در رویکرد حقوقی، فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک،سال 12،ش 46،زمستان 1390(باهمکاری محمدباقرقربان زاده).

  39- تعریف مساله امنیتی با رهیافت حقوق اساسی،فصلنامه دانش راهبردی،ش 5،زمستان 1390(باهمکاری محمدباقرقربان زاده).

 

 


 

هدایت الله فلسفی:

 

 هدایت الله فلسفی،حقوقدان  ▪ متولد اول آذر ۱۳۲۷ اصفهان
▪ تحصیلات ابتدایی و متوسطه در اصفهان
▪ شاگرد اول دیپلمه های کشور، ۱۳۴۵
▪ عزیمت به تهران برای ادامه تحصیل
▪ ورود به دانشکده حقوق دانشگاه تهران و اخذ درجه لیسانس، ۱۳۴۹
▪ عزیمت به سوئیس برای تحصیل در رشته حقوق بین الملل
▪ دریافت درجه دکترا از دانشگاه نوشاتل سوئیس، ۱۳۵۷
▪ چاپ رساله دکترا در سلسله انتشارات دانشگاه نوشاتل و انتشارات
Messeiller، ۱۹۷۸
▪ بازگشت به ایران و آغاز به کار تدریس
▪ استاد تمام وقت دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی
▪ برنده جایزه کتاب سال در نهمین دوره
▪ استاد نمونه دانشگاه در سال ۱۳۷۹
▪ چاپ مقالات متعدد در نشریات تخصصی حقوق
● برخی از آثار (تألیف وترجمه) او عبارت اند از:
▪ نهادهای روابط بین الملل، اثر ک.آ.کلیلیار.نشر نو، ۱۳۶۸
▪ سازمانهای بین المللی، اثر ک.آ.کلیلیار، نشر فاخته، ۱۳۷۱
▪ حقوق بین الملل معاهدات، فرهنگ نشر نو، ۱۳۷۹ (برنده تشویقی کتاب سال ۱۳۸۱)

و....


احمد متین دفتری :

 

احمد متین دفتری یکی از رجال و شخصیت­های گوش به فرمان دوره رضاخان بود. وی در 1306 وارد فعالیت اقتصادی در دادگستری شد و مراحل پیشرفت را پیمود و در پست­های مختلف قرار گرفت، تا این­که از 1315 تا 1318 به وزارت رسید و در آبان 1318 به نخست وزیری رسید. وی جوان­ترین نخست وزیر رضاخان بود که در اجرای دستورات این دیکتاتور سر از پا نمی­شناخت و لحظه­ای تردید و تأخیر روا نمی­داشت. احمد متین دفتری همزمان با فعالیت در مشاغل اصلی، مشاغل فرعی دیگری هم­چون ریاست دبیرخانه جامعه ملل در ایران، رئیس جمعیت طرفداران ملل متحد، نماینده سازمان بین­المللی حقوق بشر در ایران، عضو فرهنگستان ایران، عضو دائمی دیوان بین­المللی لاهه، رئیس شورای عالی بین­المجالس و چندین شغل و عنوان جنبی دیگر را بر عهده داشت.

 

تولد و خانواده

احمد متین دفتری در شعبان 1314(ه.ق) برابر با بهمن 1275(ه.ش) در تهران متولد شد. جدش وزیر دفتر و پدرش نایب وزیر و مهردار بود. وی در کودکی به تقاضای جدش میرزاحسین­خان وزیر دفتر و از طرف مظفرالدین شاه ملقب به اعتضاد خاقان شد و شغل لشگرنویسی فوج­های دماوند و فیروزکوه و آتریاد پیاده سیستان و فوج منطقه تبریز ارثاً به او واگذار شد. پس از چندی نیز متین­الدوله لقب گرفت. بعد از اتمام تحصیلات ابتدایی وارد مدرسه آلمانی­ها شد و پس از هشت سال تحصیل از آن­جا فارغ­التحصیل شد و بعد به استخدام وزارت امور خارجه درآمد. با تأسیس مدرسه حقوق در 1297 توسط فیروز میرزا نصرت­الدوله در تهران، متین دفتری وارد مدرسه حقوق شد و در 1300 از آن فارغ­التحصیل شد. در آن موقع که بعد از کودتای 1299 نیز بود، مصدق­السلطنه که به سمت والی آذربایجان تعیین شده بود، نوه برادرش متین­الدوله یا متین دفتریِ را به سمت نماینده خود در تهران تعیین نمود. آشنایی متین دفتری با رضاخان از همین زمان آغاز شد و متین دفتری که در آن زمان، جوانی 25 ساله بود، ضمن بردن پیغام­ها و تلگراف­های رمزی دکتر مصدق و حبیب­الله­خان شیبانی فرمانده لشگر آذربایجان برای رضاخان و تهیه جواب تلگراف­های با رمز والی آذربایجان، توجه سردار سپه را به خود جلب نمود.

 

ورود به مناصب اجرایی

متین دفتری در اوایل فعالیت­های سیاسی داور به حزب او پیوست و در روزنامه مرد امروز داور هم مقالاتی می­نوشت. زمانی که داور در اوایل سلطنت شاه، وزیر عدلیه شد، متین دفتری را هم به وزارت عدلیه برد. او کار ترجمه قوانین کشورهای اروپایی را انجام داد و به پاداش این خدمت جهت انجام مأموریتی از طرف دولت به دفتر جامعه ملل در ژنو رفت و ضمن خدمت دکترای خود را اخذ کرد. وی از حامیان دولت رضاخان بوده و حتی در خارج از کشور نیز این وظیفه را دنبال می­کرده است؛ از جمله، گزارشاتی راجع به مذاکراتش با مسئولین وزارت خارجه آلمان جهت جلوگیری از انتشار روزنامه پیکار در برلن و تعقیب و محاکمه عاملین انتشار این روزنامه که ظاهراً مطالبی ضد سلطنت می­نوشته است، موجود است. در سال 1310 به معاونت وزارت عدلیه معرفی شد. در همین زمان تیمورتاش وزیر دربار مغضوب رضاشاه شد و متین دفتری او را محاکمه کرد و رضایت رضاشاه را جلب کرد. متین دفتری در این دوران با دختر دکتر مصدق که دختر عموی پدرش محسوب می­شد، ازدواج کرد و به این ترتیب علاوه بر نسبت فامیلی از سوی پدر، داماد او هم شد. البته دکتر مصدق در این زمان مغضوب بود و در ملک احمدآباد زندگی می­کرد و ازدواج متین دفتری با دختر او از نظر سیاسی نقطه مثبتی برای او به شمار نمی­رفت. وی در مهرماه 1315 در کابینه محمود جم به وزارت دادگستری رسید و قریب سه سال تا احراز مقام نخست وزیری این سمت را به عهده داشت. از وقایع مهم این دوره می­توان به دستگیری و محاکمه 53 نفر حزب کمونیست به دست او نام برد. مهم­ترین نقش متین دفتری در دوران وزارت دادگستری تفسیر اصل 37 متمم قانون اساسی برای رفع اشکال ازدواج ولیعهد با فوزیه خواهر ملک فاروق بود؛ زیرا به موجب این اصل متمم قانون اساسی می­بایست مادر ولیعهد، ایرانی الاصل باشد و وصلت محمدرضا پهلوی با یک دوشیزه مصری از لحاظ ولیعهد آینده ایران منع قانونی داشت؛ اما متین دفتری چاره کار را پیدا کرد و با تقدیم ماده واحده­ای به مجلس با استفاده از اصلی که حق تفسیر قانون اساسی را به مجلس شورای ملی می­داد، این مانع را از میان برداشت. سر انجام در 14 آبان 1317 لایحه­ای در تفسیر اصل متمم قانون اساسی تقدیم مجلس شد که به موجب فرمان پادشاه، به فوزیه صفت ایرانی اعطا شد. متین دفتری در خاطرات خود تأکید می­کند که نقش وی در تهیه مقدمات ازدواج ولیعهد با فوزیه و کارگردانی هیئتی که برای انجام مراسم عقد و عروسی به قاهره رفته بود، از جمله عوامل مؤثر در انتخاب او به نخست وزیری بوده است. در جریان کشف حجاب نیز متین دفتری از جمله مهره­های رضاشاه در اجرای فرامینش بود.

از دیگر فعالیت­های متین دفتری می­توان به ایجاد سازمان پرورش افکار نام برد. این سازمان از مهم­ترین سازمان­های فرهنگی متمرکز در دوره رضاشاه بود که متین دفتری بنیانگذار آن بود. اساسنامه این سازمان در جلسه 12 دی 1317 به تصویب هیأت وزیران رسید. با تصویب این سازمان، روزنامه­های وابسته به دربار با استقبال از این امر، تشکیل سازمان پرورش افکار را به مثابه آغاز نهضتی جدید در کشور قلمداد کردند. اهداف این سازمان اساساً ادامه همان سیاست­های فرهنگ ستیزی حکومت رضاشاه بود. این سازمان دارای شش کمیسیون بود.

بعد از شروع جنگ جهانی دوم، ایران که بی­طرفی خود را اعلام کرده بود، عملاً با انتخاب متین دفتری که به ژرمانوفیلی شهرت داشت، خود را طرفدار آلمان نشان داد. در سوم آبان 1318(25 اکتبر 1939) محمود جم از مقام نخست­وزیری برکنار و احمد متین دفتری وزیر دادگستری کابینه به نخست وزیری منصوب شد. علت این تغییر ظاهراً ارتباط نزدیک متین دفتری با آلمانی­ها بود و رضاشاه که از پیروزی­های نظامی هیتلر در آغاز جنگ جهانی دوم به وجد آمده بود و می­خواست با آلمانی­ها روابط نزدیک­تری برقرار کند، با انتخاب یک نخست وزیر طرفدار آلمان راه دوستی و اتحاد با آلمان را هموارتر ساخت. متین دفتری سابقه منشی­گری سفارت آلمان را داشت. روابط ایران و آلمان از آغاز زمامداری هیتلر در حال گسترش بود و بسیاری از پروژه­های عمرانی و صنعتی در ایران به وسیله مهندسین و کارشناسان آلمانی اجرا می­شد. رضاشاه به علت بغضی که از انگلیسی­ها و روس­ها داشت به آلمانی­ها متمایل شده بود و بعد از انعقاد پیمان دوستی و اتحاد بین هیتلر و استالین و تقسیم لهستان بین آلمان و شوروی نیز، برای جلوگیری از سازش پنهان بین آن­ها درباره ایران، بیشتر به آلمان نزدیک شد.

اما دوران نخست وزیری متین دفتری با همه خوش خدمتی­هایش با مشکلاتی مواجه شد، از جمله مشکل بازرگانی بین ایران و آلمان که نتوانست کاری از پیش برد و بیش از هشت ماه به طول نینجامید و در شب چهارم تیرماه 1319 مغضوب رضاشاه شد و از کار برکنار شد و به دستور رضاشاه و توسط سرپاس مختار به شهربانی برده شد. فردای آن روز به دستور رضاشاه، دکتر مصدق پدرزن و عموی دکتر متین دفتری بازداشت و به زندان شهربانی منتقل شد و پس از یازده روز به بیرجند تبعید گردید. متین دفتری چندی در زندان باقی ماند، سپس به منزل خود انتقال یافت و تحت نظر قرار گرفت. برخی در علت برکناری می­گویند که طراحی یک کودتا توسط متین دفتری با هم­کاری آلمانی­ها و حمایت دکتر مصدق بوده است. وی پس از برکناری فقط به تدریس در دانشگاه مشغول بود.

 

بازگشت دوباره به سیاست

بعد از متین دفتری حسنعلی منصور به جای وی نخست وزیر شد و وزارت پیشه و هنر را نیز خود بر عهده داشت. بعد از شهریور 1320 متین دفتری در پناه دکتر مصدق وارد فعالیت­های سیاسی شد و کاندیدای نمایندگی مجلس از تهران شد؛ اما قبل از انتخابات به جرم طرفداری از آلمان توسط متفقین دستگیر شد. یک سال تحت نظر انگلیسی­ها و یک سال تحت نظر روس­ها بود؛ اما بعد از جنگ جهانی دوم آزاد شد. دکتر مصدق نیز در این زمان که در دولت فروغی جزء زندانیان سیاسی بود، آزاد شده بود.

بعد از این­که در 1324 مجلس چهاردهم، قوام­السلطنه را به عنوان نخست وزیر انتخاب کردند، قوام می­خواست که متین دفتری را به سمت وزیر مشاور به شاه معرفی کند؛ اما فراکسیون حزب توده در مجلس به مخالفت پرداختند و سرانجام قوام ناچار شد هنگام معرفی وزیران به مجلس او را همراه نبرد که متین دفتری از همین جا کینه قوام را به دل گرفت. در آغاز فعالیت­های انتخاباتی دوره چهاردهم که دکتر متین دفتری خود را از تهران کاندید کرده بود، دانشجویان دانشگاه تهران در خیابان­های تهران علیه او تظاهرات راه انداخته و وی را از عمال دیکتاتوری رضاخان معرفی کرده و شعارهایی چون «شریک جرم قاتلان مبارزان ایران»، «ستایشگر رژیم دیکتاتوری» و... علیه وی سر دادند که همین تظاهرات سبب شکست وی در انتخابات دوره چهاردهم گردید.

در انتخابات دوره پانزدهم با وجودی که سرلشگر رزم آرا رئیس ستاد و ارتش و قوام­السلطنه نخست وزیر و رهبر حزب دموکرات با انتخاب متین دفتری مخالف بودند، مع­الوصف از حوزه مشکین شهر به وکالت انتخاب شد. اعتبارنامه وی در مجلس با مخالفت یکی از 53 نفر که به وکالت انتخاب شده بود، روبرو شد؛ ولی (از رهگذر تقلب و اعمال قدرت و فشار دربار) اعتبارنامه وی به تصویب رسید.

متین دفتری برای سقوط دولت قوام از هیچ کوششی فروگذار نکرد و یکی از علل تنزل اعتبار دولت قوام در مجلس حملات دکتر متین دفتری بود. پس از سوء قصد به شاه در بهمن 1327 که شاه با ترتیب جلسه­ای با حضور حقوقدانان و رجال تصمیم داشت تا قانون اساسی را به نفع خود تغییر دهد، متین دفتری اعتراض کرد و گفت که اختیارات شاه در قانون اساسی زیاد است و باید تقلیل یابد نه اینکه زیاد شود، که موجب عصبانیت شاه شد. در زمان نخست وزیر رزم آرا، در انتخابات اولین دوره مجلس سنا سناتور دوم تهران شد و در مجلس به رزم آرا به شدت حمله کرد. در زمان حکومت مصدق، ناگزیر با دولت همکاری می­نمود و آشکار و پنهان در کنار پدرزن خود قرار داشت. در حکومت زاهدی در مقابل انتخابات دولت ایستاد و از نامزدی سناتوری انصراف داد؛ اما از طرف شاه سناتور انتصابی تهران شد(در واقع وی در دوره­های دوم، سوم، چهارم و پنجم به عنوان سناتور انتصابی به مجلس سنا رفت). در حکومت حسنعلی منصور نیز مخالفت­هایی داشت؛ ولی از 1342 به بعد سکوت سیاسی اختیار کرد. بخصوص فعالیت­های سیاسی فرزندش هدایت­الله متین دفتری در تهران و فرزند دیگرش در لندن علیه رژیم شاه ادامه کار او را در سنا با مشکل مواجه می­کرد.

احمد متین دفتری از رجال طرفدار بیگانگان بود. وی مستقیماً در لژهای فراماسونری عضویت نداشت؛ اما در «جمعیت تسلیح اخلاقی» و «جمعیت برادری جهانی» که هر دو از زیر مجموعه­های جناح آمریکایی فراماسونری بودند، عضو بود.

 

سرانجام

متین دفتری در کنار مشاغل سیاسی خود، از بدو تأسیس دانشگاه تهران تا تیر 1350 که در سن 75 سالگی درگذشت، به کار تدریس نیز اشتغال داشت. وی به زبانهای آلمانی، انگلیسی، فرانسه و عربی مسلط بود. چندین کتاب حقوقی تألیف کرد که در دانشکده حقوق تدریس می­شد. از جمله آثار وی می­توان به روابط بین­المللی از قدیم­الایام تا سازمان ملل متحد، روابط و حقوق بین­الملل، خاطرات یک نخست وزیر و... اشاره کرد.

 


 سید محمدحسن مرعشی شوشتری

 

آیت الله سید محمد حسن مرعشی شوشتری به سال 1316 هجری شمسی در شهرستان شوشتر متولد شد.وی شاخه های علوم اسلامی را در سطوح مختلف از محضر عالمانی چون محمد حسن آل طیب ، سید محمد تقی حکیم ، علامه شیخ محمد تقی شوشتری و سید محمد جزایری فرا گرفت.

نبوغ و استعداد فوق العاده ، همت و تلاش کم نظیر و درک عالمان بزرگ از او فقیهی کم نظیر ارائه نمود. تواضع، مناعت طبع، بی توجهی به مناصب دنیوی، روشن بینی اجتماعی ، اجتهاد عمیق ، آفرینش ده‌ها اثر علمی و پژوهشی و تربیت ده‌ها اندیشمند از جمله ویژگی‌هایی است که موجب شده است تا از او به عنوان الگوی علمی و اخلاقی یاد نمایند. او با دانش گسترده و عمیق در زمینه فقه و حقوق و اصول فقه برای دانشجویان تحصیلات تکمیلی نظریات و دیدگاه‌های خود را در مدرسه عالی شهید مطهری و دانشگاههای تهران ارائه می نمود.

دیدگاه‌های او در زمینه فقه جزایی از مهمترین منابع فقهی برای فقیهان و حقوقدانان به شمار می آید. آیت الله سید محمد حسن مرعشی شوشتری ( ره ) همگام با امام خمینی (ره) در انقلاب شکوهمند اسلامی ایران مشارکت نمود و با عمل به تکلیف اجتماعی خویش با حکم امام خمینی به عضویت شورای عالی قضایی منصوب شد. همچنین در انتخابات مجلس خبرگان با آرای مردم به عضویت در مجلس خبرگان درآمد.

عناوین برخی از آثار ایشان به شرح زیر است. 1- شرح کتاب الفیه بن مالک به زبان عربی در زمینه ادبیات عرب2- شرح بر تلخیص مختصر المعانی به زبان عربی در زمینه ادبیات عرب3- شرح بدایه الحکمه به زبان عربی در زمینه فلسفه4- شرح نهایه الحکمه به زبان عربی در زمینه فلسفه5- شرحی بر تهذیب المنطق تفتازانی به زبان فارسی در زمینه منطق6- حاشیه بر رسائل شیخ مرتضی انصاری به زبان عربی در زمینه اصول فقه7- حاشیه بر کفایه الاصول آخوند خراسانی به زبان عربی در زمینه اصول فقه8- شرح بر تحفه القوامیه که فقه منظوم است9- شرح بر تحفه الحکیم شیخ محمد حسین کمپانی در حکمت متعالیه10-تعلیقه بر تمهید القواعد ابن ترکه11-حاشیه التلخیص فی الاصول12-شرحی بر حلقه سوم اصول فقه شهید صدر13-نگارش یک دوره درس خارج اصول14-شرح بر تعلیقات ابن سینا در فلسفه15-شرحی بر قانون مجازات اسلامی16-شرحی بر ارشاد الاذهان علامه حلی ( سبیل الرشاد الی شرح الارشاد ) 17-ترجمه کتاب فلسفتنا شهید صدر18-دیدگاه‌های نو در حقوق کیفری اسلام در دو مجلد به زبان فارسی

از آثار یاد شده برخی از آنها مانند " دیدگاه‌های نو در حقوق کیفری اسلام " در دو مجلد و " شرح ارشاد " در یک مجلد و " شرحی بر قانون مجازات اسلامی " در یک مجلد و " ترجمه فلسفتنا " در یک مجلد چاپ شده است. همچنین از این عالم بزرگوار فقید ده‌ها مقاله در مجلات علمی و پژوهشی کشور چاپ شده است

 


 

  • عباسعلی عمید زنجانی
  •  


عباسعلی عمید زنجانی در سال 1316 در زنجان به دنیا آمد

وی در رشته فقه و حقوق اسلام تحصیل کرده و در سال ۱۳۶۶ مدرک خود را از طریق خبرگان دانشگاهی از وزارت علوم دریافت کرد.

عمید زنجانی با تالیف بیش از 40 جلد کتاب و 70 مقاله علمی، دروس بسیاری را در مقاطع تحصیلی کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری در زمینه‌های مرتبط با حقوق اسلامی مانند فقه سیاسی، حقوق بین‌الملل اسلام، فقه تطبیقی و حقوق اساسی (کلیات و حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران و حقوق اساسی تطبیقی) و مبانی حقوق عمومی در اسلام تدریس کرده است.

همچنین در بیش از ۱۷۹ همایش داخلی و بین‌المللی با ارائه مقاله یا به عنوان سخنران شرکت داشته است.

آیت الله زنجانی در بازنگری قانون اساسی در سال ۱۳۶۸ به عنوان منتخب مجلس در شورای بازنگری حضور فعال داشته است.

راهنمایی بیش از ۱۴۰ رساله دکترا و کارشناسی ارشد از جمله فعالیت‌های علمی این استاد است. وی همچنین موسس پژوهشکده مطالعات و تحقیقات علوم اسلامی بود که از سال ۱۳۶۷ فعال شده است.

آیت الله عمید زنجانی در روند سیاست‌گذاری و فعالیت‌های اجرایی انقلاب فرهنگی در دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی همکاری موثری داشته است.

تدریس حوزه و دانشگاه، ریاست دانشگاه تهران و نمایندگی مردم در مجلس شورای اسلامی از جمله سوابق استاد آیت الله عمید زنجانی است.

آیت‌الله عباسعلی عمید زنجانی 8 آبان سال 1390 به علت بیماری در تهران درگذشت.


 

 

دکتر محمد آشوری:

 

چهره تأثیرگذار عرصه‌های حقوقی کشورمان در سال ١٣٢١ در قزوین پا به عرصه حیات نهاد و پس از طی دوره‌های مقدماتی وارد دانشکده حقوق، علوم سیاسی و اقتصادی دانشگاه تهران شد. او در سالهای تحصیل در دانشکده توانست رتبه اول علمی را به خود اختصاص دهد و در سال ١٣۴٣ دوره کارشناسی حقوق را به پایان رسانید. سپس برای ادامه تحصیل در مقطع دکتری، در فروردین ١٣۴۴ به فرانسه اعزام شد و رشته تحصیلی علوم جنایی را برگزید. این مقطع را با رساله‌ای با موضوع «بازداشت موقت، مطالعه‌ای تطبیقی» به راهنمایی پروفسور لواسور در دانشکده حقوق پاریس به پایان برد و در همن فاصله به اخذ دیپلم حقوق تطبیقی از دانشگاه استرازبورگ نائل شد. در سال ١٣۵٠ شمسی به تهران بازگشت. بلافاصله، تدریس در دانشگاه تهران را با درس «آیین دادرسی کیفری» آغاز نمود. درسهایی از قبیل «جرم‌شناسی»، «آیین دادرسی کیفری تطبیقی»، «جامعه‌شناسی کیفری»، «دادرسی اطفال بزهکار»، «دادرسی منصفانه و مدیریت قضائی» و «تاریخ تحولات حقوق کیفری» از جمله درسهای مهمی است که وی در مقاطع مختلف، از جمله در مقطع تحصیلات تکمیلی، تدریس کرده است. رشته تمام این دروس و نیز پژوهشهای این استاد گرانمایه در اندیشه‌ای استوار می‌شود که به تأثیر عوامل مختلف بر ارتکاب جرم توجه دارد و برای همین منظور، نظامهای حقوقی جهان را در ادوار مختلف تاریخی مورد بررسی قرار می‌دهد.

دکتر آشوری که بر رابطه‌ میان آموزشهای حقوقی و رفتار بر اساس اصول حقوقی در جامعه تأکید دارد، تاکنون دهها اثر در قالب کتابهای تألیف و ترجمه شده، طرح پژوهشی و مقالات داخلی و خارجی به جامعه علمی کشورمان و دیگر کشورها ارائه کرده است.


از جمله این آثار می‌توان از مجموعه‌ دوجلدی «آئین دادرسی کیفری» نام برد که در سازمان سمت به چاپ رسیده و در سال ٨٠ نیز به عنوان کتاب برگزیده‌ دانشگاهی انتخاب شده است. کتابهایی از قبیل «نظامهای بزرگ حقوق معاصر»، «دفاع اجتماعی»، «اصول محاکمات جزایی سوریه»، «عدالت کیفری» و «جایگزینهای زندان یا مجازاتهای بینابین»، «حقوق بشر و مفاهیم مساوات، عدالت و انصاف» نیز مواردی از اهتمام ایشان به پژوهشهای حقوقی است.

علاوه بر این موارد، وی تاکنون تعدادی طرح پژوهشی را در دانشگاه تهران عهده‌دار بوده ا‌ست که برخی از آنها مانند «مهاجرت و جرم در حوزه قضائی کرج» و «جایگزین‌های زندان ...» به عنوان طرحهای برگزیده دانشگاهی شناخته شده‌اند. همچنین بیش از ٢٠ مقاله تألیف شده و تعدادی مقاله ترجمه شده در نشریات داخلی و دو مقاله تألیفی برای نشریات علمی خارج از کشور را در کارنامه علمی خود دارد. تاکنون بیش از ٣٠٠ پژوهش کارشناسی ارشد و ١٠ پژوهش دکتری به راهنمایی و مشاوره ایشان انجام شده است. در ضمن علاوه بر حضور ایشان در کنگره‌ها و مجامع علمی داخلی و خارجی، مجموعه‌های حقوقی و قضایی کشورمان نیز از تجارب ارزنده علمی ایشان در تهیه پیش نویس لوایح «دادرسی اطفال و نوجوانان»، «مجازاتهای اجتماعی» و ... و نیز آموزش ضمن خدمت قضات سراسر کشور و همچنین عضویت ایشان درکمیته ملی تحقیقات بین‌المللی علوم اجتماعی یونسکو (Most) سود جسته‌اند.

یکی از ارکان مهم فعالیتهای علمی وی پرداختن به مسائل حقوقی زنان، کودکان و نوجوانان در پرتو مسائل اجتماعی آنهاست. منشأ این آثار، نگرشی است که در عین مکلف دانستن انسانها، به حقوق آنها نیز به عنوان یک اصل فراموش‌ناشدنی تکیه دارد. مشارکت فعال ایشان در راه‌اندازی دوره کارشناسی ارشد مجتمع آموزش عالی قم و دوره دکتری علوم جزایی و جرم‌شناسی دانشگاه تهران در راستای کمک به تحقق بخشیدن به اینگونه آرمانها بوده است.

اندیشه خلاق این استاد فرهیخته، یاریگر امور اجرایی دانشگاهی نیز بوده است. وی در سالهای نخستین خدمتش سرپرستی دانشجویان دانشکده (معاونت دانشجویی کنونی) را بر عهده داشته است. در سالهای بعد هم در پست معاونت مؤسسه حقوقی تطبیقی، مدیریت گروه علوم جزایی و جرم‌شناسی، معاونت مالی ـ اداری دانشکده حقوق و علوم سیاسی و راه‌اندازی مجدد مؤسسه تحقیقاتی علوم جزایی و جرم‌شناسی دانشگاه تهران نقش ارزنده‌ای داشته و دارند.

 

 


دکتر حسین میر محمد صادقی

در تاریخ 1335 در یکی از محله‌های خیابان نظام آباد تهران متولد شد. دوران دبیرستان را در دبیرستان علوی تهران سپری کرد. وی در خردادماه ۱۳۵۴ موفق به اخذ دیپلم ریاضی گشت و پس از شرکت در آزمون ورودی دانشگاه‌ها و قبولی در چند رشته، تحصیل در دانشکدة حقوق دانشگاه ملی ایران (شهید بهشتی فعلی) را انتخاب کرد. در خردادماه ۱۳۵۷ با احراز رتبة اول از دانشکدة حقوق فارغ­التحصیل شد، پس از آن با شرکت در آزمون ورودی دورة کارشناسی ارشد حقوق در دانشگاه‌های تهران و ملی (شهید بهشتی فعلی) و نیز آزمون اعزام دانشجو به خارج در هر سه آزمون پذیرفته شد. او برای ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد عازم دانشگاه لندن شد. مدارک تحصیلی که پس از قریب ده سال اقامت در انگلستان موفق به اخذ آنها شده به قرار ذیل می‌باشند:

۱_ گواهی نامة عالی در حقوق تطبیقی و اسلامی (دانشگاه لندن)

۲_ کارشناسی ارشد حقوق (دانشگاه لندن)

۳_ معادل دکتری در حقوق جزا (دانشگاه لندن)

۴_ دکتری در حقوق قراردادها (دانشگاه لیورپول)

در دوران اقامت در انگلستان مدتی با بخش حقوق و مطبوعاتی سفارت جمهوری اسلامی ایران در لندن همکاری داشته و به مدت پنج سال در فاصلة سال‌های ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۵ به عنوان سرپرست دفتر خدمات حقوقی بین‌المللی جمهوری اسلامی ایران در لندن فعالیت می‌کرد. و هم اینک نیز عضو رسمی هیأت علمی آن دانشکده – در گروه جزا و جرم شناسی – در حال حاضر با رتبة استادی می‌باشد. در اسفندماه ۱۳۷۳ از سوی ریاست قوة قضائیه وقت به عنوان رئیس دانشکدة علوم قضایی و خدمات اداری منصوب و مشغول به کار گشت.

در طی دوران تدریس، علاوه بر دانشگاه شهید بهشتی در دانشگاه‌های تهران، تربیت مدرس، امام صادق (ع)، شیراز، مفید قم و دانشکدة علوم قضایی تهران به تدریس دروس مختلف حقوق جزا و متون حقوقی در دورة کارشناسی و کارشناسی ارشد و دکتری و در مراکزی مانند مرکز آموزش اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران به تدریس اصول حقوقی قراردادها برای مدیران دولتی و خصوصی پرداخته، به علاوه در همایش‌ها و سمینارهای مختلف داخلی و بین‌المللی مقالات گوناگونی را ارائه نموده که در مجموعة مقالات آن همایش‌ها به چاپ رسیده‌است.

کتاب‌های تالیفی و تصنیفی

  • حقوق کیفری اختصاصی (۲):جرایم علیه اموال و مالکیت(کلاهبرداری خیانت در امانت سرقت و صدور چک پرداخت شدن - ۱۳۸۴
  • Offences against security of the state and public traquility
  • مجموع سخنرانی های ارائه شده در نخستین همایش ملی پیشگیری از جرم - ۱۳۸۸
  • تدابیر حقوقی کاهش خشونت مبتنی بر جنسیت (۱) در راستای تحکیم بنیاد خانواده ( مجموع مقالات ) - ۱۳۸۸
  • دادگاه کیفری بین المللی ۱۳۸۸
  • جرایم علیه اشخاص - ۱۳۸۸
  • حقوق کیفری اختصاصی (۳) - ۱۳۸۸
  • لزوم پی گیری جنایات ارتکاب یافته در غزه از منظر حقوق جزای بین الملل - ۱۳۹۰
  • جقوق جزای بین الملل
  • جرایم علیه امنتی و آسایش عمومی
  • جرایم علیه اموال و مالکیت
  • جرایم علیه اشخاص
  • کتاب جرایم علیه اشخاص - ۱۳۹۲
  • حقوق کیفری اختصاصی ۲ جرایم علیه اموال و مالکیت - ۱۳۹۲
  • جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی - ۱۳۹۲
  • دادگاه کیفری بین المللی - ۱۳۹۲
  • حقوق جزای اختصاصی(۳):جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی - ۱۳۸۴

 

کتابهای ترجمه:

  • تحلیل مبانی حقوق جزای عمومی - ۱۳۹۰
  • حقوق جزای اختصاصی انگلستان و نقش حقوق جزا در جامعه - ۱۳۹۱

سوابق اجرایی

  • سرپرست دفتر خدمات حقوقی بین المللی جمهوری اسلامی ایران در لندن ۱۳۶۱ - ۱۳۶۶
  • رییس دانشکده علوم قضایی و خدمات اداری قوه قضائیه از سال ۱۳۷۳ - ۱۳۸۵
  • داور منصوب از سوی ایران در برخی از پرونده های خارجی از جمله در پرونده وزارت دفاع جمهوری اسلامی ایران علیه شرکت آلمانی H.D.W که منتج به صدور رأی حدود ۴۰۰ میلیون مارکی به نفع ایران شد
  • عضو مؤسس انجمن ایرانی حقوق جزا
  • عضو مؤسس انجمن ایرانی جرم شناسی
  • سخنگوی قوه قضاییه به مدت دو سال ۱۳۷۹ - ۱۳۸۱
  • مدیر گروه حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه شهید بهشتی
  • رییس انجمن ایرانی جرم شناسی
  • رییس مرکز کرسی حقوق بشر،صلح و دموکراسی یونسکو در دانشگاه شهید بهشتی از ۱۳۹۲[۴]
  • معاون آموزش و تحقیقات قوه قضاییه به مدت دو سال ۱۳۷۹ - ۱۳۸۱
  • رییس سابق مرکز مطالعات توسعه قضایی وابسته به قوه قضاییه
  • نایب رییس سابق شورای عالی توسعه قضایی به مدت دو سال که ریاست آن با رئیس وقت قوه قضائیه بوده است
  • مدیر نمونه ملی در هفتمین جشنواره شهید رجایی، به دلیل مدیریت موفق در ریاست دانشکده علوم قضایی و خدمات اداری
  • مدیر عامل جامعه تعلیمات اسلامی ۱۳۸۵ - ۱۳۹۰
  • رییس هیأت مدیره جامعه تعلیمات اسلامی که بیش از شصت مدرسه در سراسر ایران دارد
  • رییس مؤسسه آموزشی و پژوهشی اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران از سال ۱۳۸۰ تا ۱۳۸۶ و از سال ۱۳۸۸ تا کنون
  • معاون حقوقی مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام